لوگوی شبکه جهانی روان‌شناسی فارسی زبانان شبکه جهانی
روان‌شناسی فارسی‌زبانان
برخی روابط هویت شما را گسترش می‌دهند؛ برخی دیگر شما را ناپدید می‌کنند.

وقتی عاشقشان هستید، آیا از کسی که می‌شوید خوشتان می‌آید؟

نکات کلیدی

  • روابط مختلف می‌توانند الگوهای متفاوتی از فکر، احساس و رفتار را در ما ایجاد کنند.
  • یک فرد آشنا ممکن است به‌طور ناخواسته ما را به نقشی که از آن فراتر رفته‌ایم بازگرداند.
  • شرکای نزدیک می‌توانند یا از سفر ما به سوی فردی که آرزو داریم باشیم حمایت کنند یا آن را مانع شوند.
  • مشاهده اینکه در حضور کسی چه کسی می‌شویم، اطلاعات ارزشمندی درباره رابطه ارائه می‌دهد.

ما اغلب دوست داریم باور کنیم که خودمان ثابت و پایدار هستیم و این به ما حس اطمینان می‌دهد. اما جنبه‌های مختلف شخصیت ما بسته به اینکه با چه کسی هستیم ظاهر می‌شود.

یکی از مراجعان درمانی من این تغییرات را به‌خوبی نشان داد: «افرادی هستند که من را بامزه‌تر می‌کنند. دیگران من را ساکت‌تر می‌کنند. در کنار برخی، قبل از اینکه کار اشتباهی انجام داده باشم، عذرخواهی می‌کنم. با دیگران، با اعتمادی صحبت می‌کنم که نمی‌دانستم دارم.»

سال‌ها فکر می‌کرد که شخصیتش کاملاً متعلق به خودش است. اما از طریق جلسات ما، او شروع به مشاهده کرد که افراد مختلف به‌نظر می‌رسد نسخه‌های کاملاً متفاوتی از او را به نمایش می‌گذارند.

فکر کنید به کسی که در حضور او بیشتر شبیه به خودتان هستید. حالا به کسی فکر کنید که در حضور او کوچک‌تر، محتاط‌تر یا کمتر قابل تشخیص می‌شوید. شاید یکی از مهم‌ترین سوالاتی که می‌توانیم درباره یک رابطه بپرسیم این باشد که نه فقط «آیا این شخص را دوست دارم؟» بلکه «چه کسی می‌شوم وقتی با او هستم؟»

ما شخصیتی ثابت نداریم که از اتاقی به اتاق دیگر بدون تغییر باقی بماند. روابط مختلف درون ما خاطرات، انتظارات، دفاع‌ها و امکانات متفاوتی را برمی‌انگیزند. تحقیقات درباره خود رابطه‌ای نشان می‌دهد که نمایه‌های ذهنی ما از افراد مهم می‌تواند الگوهای مربوطه را در نحوه تجربه و بیان خودمان فعال کند (Andersen & Chen, 2002).

انتظارات دیگران می‌تواند حس خود و رفتار ما را شکل دهد. افرادی که ما را برای مدت طولانی می‌شناسند ممکن است به‌طور ناخواسته به رابطه با ما به‌عنوان خود قدیمی‌مان ادامه دهند. در حضور آنها، ممکن است خود را در نقشی قدیمی بیابیم که مدت‌ها از آن فراتر رفته‌ایم.

این به بینش چالش‌برانگیزتری درباره روابط منجر می‌شود: ما می‌توانیم کسی را عمیقاً دوست داشته باشیم و همچنان از شخصی که در حضور او مکرراً می‌شویم خوشمان نیاید. ارزیابی یک رابطه ممکن است نیاز داشته باشد که نه تنها به احساسی که نسبت به فرد دیگر داریم بلکه به نحوه تأثیرگذاری او بر شیوه بودن خودمان نیز توجه کنیم.

در روانشناسی، این به عنوان پدیده میکل‌آنژ شناخته می‌شود: روابط نزدیک ما را به سمت یا دور از خود ایده‌آل‌مان «تراش می‌دهند». تحقیقات نشان داده که وقتی ادراکات و رفتار یک شریک نزدیک خود ایده‌آل ما را تأیید می‌کند، احتمال بیشتری دارد که به سوی آن نسخه از خودمان حرکت کنیم (Drigotas et al., 1999). افرادی که شخصی را که امیدوارید بشوید شناسایی و حمایت می‌کنند، می‌توانند آن نسخه از شما را آسان‌تر پیدا و بیان کنند.

این موضوع درباره سرزنش دیگران برای نسخه‌هایی که در حضور آنها ظاهر می‌شود نیست. روابط به‌صورت مشترک ایجاد می‌شوند و توسط تاریخچه‌ها، انتظارات، ترس‌ها و الگوهای هر دو نفر شکل می‌گیرند. با این حال، شخصی که در یک رابطه مکرراً می‌شویم اطلاعات مهمی است.

هر رابطه‌ای اتاقی با آب‌وهوای احساسی خاص خود است. در برخی اتاق‌ها، ما خود را کشیده و عمیقاً نفس می‌کشیم؛ در برخی دیگر، به‌طور غریزی خود را کوچک‌تر می‌کنیم.

ممکن است هر رابطه‌ای را در زندگی‌مان انتخاب نکنیم، اما می‌توانیم در هرکدام آگاه‌تر شویم. گاهی اوقات، صرفاً مشاهده اینکه چه کسی می‌شویم اولین قدم به سوی انتخاب شیوه‌ای متفاوت از بودن است.

کدام روابط اجازه می‌دهند بیشتر شما وجود داشته باشد؟

منبع خبر 06 Sept 2026 · 06:01 am
#روانشناسی#رابطه#خودشناسی#میکل_آنژ#تغییر_رفتار