چه عواملی محتوای توهمات چارلز بونه را شکل میدهند؟
نکات کلیدی
- نظریه بیحسی نشان میدهد که از دست دادن ورودی حسی به توهمات چارلز بونه کمک میکند.
- پردازش پیشبینی نشان میدهد که انتظارات آموخته شده شکل توهمات را تعیین میکند.
- این انتظارات ممکن است انفجارهای فعالیت عصبی را به توهمات پایدار تبدیل کنند.
افرادی که به دلیل آسیب در مسیرهای حسی به مغز دچار از دست دادن بینایی میشوند، ممکن است توهمات بصری معروف به سندرم چارلز بونه (CBS) را تجربه کنند. ویژگی اصلی CBS توهمات بصری پیچیده است که میتواند شامل اشیاء زنده یا غیرزنده کاملاً شکلگرفته باشد و با اختلالات روانی جدی مرتبط نیست. افرادی که CBS دارند اغلب آگاهی کامل یا جزئی از غیرواقعی بودن توهمات خود را حفظ میکنند.
به مدت حدود دو سال پس از از دست دادن بینایی، توهماتی از مردم، دوچرخهها، بالشها و گیاهان را تجربه کردم. جالبترین آنها توهماتی بودند که در طول فعالیتهای خاصی تکرار میشدند. به عنوان مثال، در حالی که یاد میگرفتم از عصای سفید استفاده کنم، اغلب خودم را در میان همآموزان توهمی میدیدم. به طور مشابه، هر وقت از لپتاپم استفاده میکردم، یک کیبورد توهمی میدیدم. این مقاله نظریههای فعلی در علوم بینایی را بررسی میکند تا بفهمد چرا این توهمات خاص رخ دادهاند و چرا در نهایت متوقف شدند.
چگونه سیستم بینایی کار میکند
در افراد بینا، ادراک بصری زمانی شروع میشود که نور گیرندههای حسی در چشمها را فعال کرده و سیگنالهای عصبی ایجاد میکند که به نواحی بصری قشر مخ میروند. سیستم بینایی مغز به صورت سلسله مراتبی سازماندهی شده است. قشر بینایی اولیه ویژگیهای پایه سیگنالهای حسی را پردازش میکند، در حالی که قشر بینایی ثانویه ویژگیهای پیچیدهتر و انتزاعیتر را مدیریت میکند. تحقیقات نشان دادهاند که محتوای توهمات CBS با ویژگیهای ادراکی که معمولاً توسط نواحی قشری سطح بالاتر فعال در طول این توهمات پردازش میشوند، همخوانی دارد. به عنوان مثال، زمانی که فردی چهرهای را توهم میکند، ناحیهای که در ادراک چهره تخصص دارد فعال میشود.
سیستم بینایی به عنوان یک شبکه یکپارچه عمل میکند، با جریان اطلاعات در هر دو جهت بین سطوح مختلف سلسله مراتب. این جریان دوطرفه از دو فرآیند وابسته به هم پشتیبانی میکند:
- پردازش پایین به بالا: تجزیه اطلاعات حسی ورودی به ویژگیهای ادراکی آن.
- پردازش بالا به پایین: استفاده از دانش قبلی برای روشن کردن سیگنالهای حسی مبهم.
این دیدگاه نشان میدهد که ادراک شامل تفسیر، نه صرفاً بازتولید، ورودی بصری است.
به عنوان مثال، پس از شنیدن درباره یک مار سمی در بیابان، ممکن است شاخه درخت افتادهای را به اشتباه به عنوان مار تفسیر کنید در حالی که در بیابان قدم میزنید. نظریه پردازش پیشبینی این را توضیح میدهد که مغز شما از تجربیات گذشته برای پیشبینی ورودی حسی استفاده میکند. اگر تفاوت بین پیشبینی و شواهد حسی واقعی حداقل باشد، مغز شما ممکن است شاخه را به عنوان مار درک کند، تا زمانی که نگاه دوم این پیشبینی را اصلاح کند.
پردازش پیشبینی و توهمات CBS
توهمات CBS ممکن است با ترکیب نظریه پردازش پیشبینی با نظریه بیحسی توضیح داده شوند. بیحسی به از دست دادن ورودی حسی به نواحی ادراکی مغز اشاره دارد که اغلب با توهمات CBS مرتبط است. برخی پیشنهاد میکنند که این از دست دادن تعادل بین پردازش پایین به بالا و بالا به پایین را تغییر میدهد و سیستم بینایی را به راحتی فعال میکند. این تحریکپذیری ممکن است باعث شود قشر بینایی اولیه فعالیت خود را تولید کند که ممکن است منجر به توهمات شود.
با این حال، بیحسی به تنهایی محتوای خاص توهمات را توضیح نمیدهد. نظریه پردازش پیشبینی ممکن است روشن کند که چگونه فعالیت ناشی از بیحسی شکل میگیرد. به عنوان مثال، زمانی که من آماده تایپ میشدم، مغزم ممکن است بر اساس تجربیات گذشتهام یک کیبورد را پیشبینی کرده باشد. اگر شواهد حسی پیشبینیشده و واقعی به هم نزدیک بودند، مغزم ممکن است حضور یک کیبورد را استنباط کرده باشد و سیگنالهای داخلی تولید شده را به یک کیبورد توهمی شکل داده باشد.
این توضیح با این ایده همخوانی دارد که "ما چیزی را درک میکنیم که باید حضور داشته باشد تا احساسات ما معنا پیدا کنند." با گذشت زمان، توهمات CBS من ناپدید شدند، همانطور که برای بسیاری دیگر نیز اتفاق میافتد، به دلیل پلاستیسیته عصبی مغز که به آن اجازه میدهد تا به اختلالات پاسخ دهد و خود را سازماندهی و سازگار کند و ناپایداری که تسهیلکننده توهمات است را کاهش دهد.
منابع
- Altieri, E., & Battaglini, L. (2026). Beyond Hyperexcitability: A Review of Neural Mechanisms in Charles Bonnet Syndrome. NeuroSci, 7(2), Article 31.
- Clark, A. (2024). The Experience Machine: How Our Minds Predict and Shape Reality. Random House.
- Ffytche, D. H., et al. (1998). The Anatomy of Conscious Vision: An fMRI Study of Visual Hallucinations. Nature Neuroscience, 1(8), 738–742.
- Mars, J. A., et al. (2025). Charles Bonnet Syndrome. In StatPearls. StatPearls Publishing.
- Marschall, T. M., et al. (2020). Deafferentation as a Cause of Hallucinations. Current Opinion in Psychiatry, 33(3), 206–211.
- Pang, L. (2016). Hallucinations Experienced by Visually Impaired: Charles Bonnet Syndrome. Optometry and Vision Science, 93(12), 1466–1478.
- Peelen, M. V., et al. (2024). Predictive Processing of Scenes and Objects. Nature Reviews Psychology, 3(1), 13–26.
- Powers, A. R., III, et al. (2016). Hallucinations as Top-Down Effects on Perception. Biological Psychiatry: Cognitive Neuroscience and Neuroimaging, 1(5), 393–400.