ارتباط بین ADHD و دوپامین: چه چیزی در جریان است؟
دوپامین در ADHD
دوپامین یک انتقالدهنده عصبی است که در خلقوخو، حافظه کاری، توجه و تصمیمگیری نقش دارد. این ماده واکنشهای هیجانی را تنظیم کرده و انگیزهای برای انجام اقدامات به منظور دستیابی به نتایج خاص ایجاد میکند و همچنین در لذت و پاداش نقش دارد. نقص در سیگنالدهی دوپامین، همراه با عوامل دیگر، ممکن است به بروز علائمی مانند تکانشگری، عدم توجه و دشواری در تصمیمگیری در ADHD منجر شود.
مطالعات بر روی حیوانات و انسانها نشان میدهد که فعالیت دوپامین در افراد مبتلا به ADHD ممکن است با کسانی که به این اختلال مبتلا نیستند، متفاوت باشد. این تفاوت ممکن است به ناقلهای دوپامین (DAT) مرتبط باشد که سطح دوپامین در مغز را تنظیم میکنند. هنگامی که این ناقلها به درستی کار نمیکنند یا تعداد آنها نامتعادل است، سطح دوپامین ممکن است کاهش یابد و منجر به علائم شایع ADHD شود.
تحقیقات قدیمیتر نشان میدهد که افراد مبتلا به ADHD که دارو مصرف نمیکنند، دارای تراکم بیشتری از ناقلهای دوپامین، معروف به تراکم ناقل دوپامین (DTD)، هستند. مطالعات حیوانی نیز ارتباط ژنتیکی بین DAT و ADHD را پیشنهاد میدهند، اما تحقیقات انسانی بیشتری برای درک کامل این مکانیسمها مورد نیاز است.
درمان ADHD و دوپامین
ارتباط بین دوپامین و ADHD با اثربخشی برخی داروها تقویت میشود. داروهای محرک مانند آمفتامین/دگستروآمفتامین (آدرال) و متیل فنیدات (کنسرتا، ریتالین) بر روی سطح دوپامین عمل میکنند. آنها جذب مجدد دوپامین را مسدود کرده و سطح آن را در مغز افزایش میدهند که اغلب علائمی مانند نقص تمرکز و انرژی را کاهش میدهد.
علاوه بر دارو، تغییرات سبک زندگی که ممکن است بر سطح دوپامین تأثیر بگذارد نیز میتواند بخشی از مدیریت ADHD باشد. استراتژیهایی برای افزایش احتمالی دوپامین شامل موارد زیر است:
- انجام فعالیتهای جدید به طور منظم
- انجام وظایف کوچک برای احساس موفقیت
- گوش دادن به موسیقی لذتبخش
- ورزش منظم
- تمرین مدیتیشن و یوگا
نتیجهگیری
سطح دوپامین ممکن است به علائم ADHD کمک کند، اما تحقیقات بیشتری برای درک کامل این ارتباط مورد نیاز است. برخی داروها که سطح دوپامین را افزایش میدهند، شناخته شدهاند که علائم ADHD را کاهش میدهند.